Ο Αγιώτατος Πατριάρχης Κύριλλος απάντησε στις ερωτήσεις των μετεχόντων του 9ου Φεστιβάλ «Πίστη και λόγος»

Πραγματοποιήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2021 διαδικτυακή συνομιλία του Αγιωτάτου Πατριάρχη Μόσχας και Πασών των Ρωσσιών Κυρίλλου με τους συμμετέχοντες στο 9^ο Διεθνές Φεστιβάλ «Πίστη και λόγος» με κεντρικό θέμα «Η Εκκλησία στον μεταβαλλόμενο κόσμο: προκλήσεις και διδάγματα από την ψηφιοποίηση». Κατά τη διάρκεια της συζητήσεως ο Προκαθήμενος της Ρωσικής Εκκλησίας απάντησε στις ερωτήσεις των απεσταλμένων στο φόρουμ.

Μια από τις ερωτήσεις έθεσε στον Αγιώτατο ο διάκονος Μιχαήλ Στεπανκόφ, επικεφαλής του Τμήματος Σχέσεων της Εκκλησίας με την κοινωνία και τα ΜΜΕ της επαρχίας Αικατερινοντάρ και Κουμπάν.

«Κατά την έναρξη του συνεδρίου με τίτλο “Παγκόσμια Ορθοδοξία: πρωτείο και συνοδικότητα υπό το φως της ορθοδόξου διδασκαλίας” είπατε ότι το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως εκ των πραγμάτων ακολουθεί το πρότυπο αναπαραγωγής του σχίσματος του 1054. Εάν είναι όντως έτσι τα πράγματα, εάν είναι πράγματι ο σκοπός τους, τότε πού οδηγούμαστε; Τι μας περιμένει;», απευθύνθηκε στον Αγιώτατο Πατριάρχη ο πατήρ Μιχαήλ.

«Τούτο δεν μπορεί να είναι σκοπός για το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως. Δεν επιδιώκει, φυσικά, το σχίσμα και η διάλυση της ενότητας της Ορθοδοξίας δεν εντάσσεται στους σκοπούς του. Αλλά η επιδίωξη να εδραιώσει το πρωτείο του όχι ως πρώτου μεταξύ ίσων, αλλά ως πρώτου άνευ ίσων, κάτι που διακηρύσσεται ήδη τώρα από την Κωνσταντινούπολη, βεβαίως εμπεριέχει απολύτως και με συγκεκριμένο τρόπο μια φοβερή φόρτιση, τον βάκιλο της διαλύσεως της εκκλησιαστικής ενότητας», απάντησε ο Αγιώτατος Πατριάρχης Κύριλλος.

Ακριβώς υπ᾽ αυτήν την έννοια ο επικεφαλής της Ρωσικής Ορθοδόξου Εκκλησίας υπενθυμίζει διαρκώς όσα συνέβησαν το 1054: «Ο επίσκοπος της Ρώμης επεδίωκε να επεκτείνει την άμεση δικαιοδοσία του εφ᾽ όλης της Οικουμενικής Εκκλησίας. Αλλά, σταθείτε, τι γίνεται τώρα; Σήμερα ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως ερμηνεύει καινοφανώς το πρωτείο του, δηλώνει ότι είναι πρωτείο άνευ ίσων, ότι εκ Θεού έχει καθοριστεί η θέση του, η οποία προϋποθέτει την άσκηση εξουσιαστικών αρμοδιοτήτων έναντι όλων των άλλων τοπικών Ορθοδόξων Εκκλησιών. Πρόκειται για την ίδια θέση, η οποία οδήγησε στο διχασμό το 1054!»

«Εγείρεται επομένως το ερώτημα: πότε εμφανίσθηκε αυτό το δόγμα στην Κωνσταντινούπολη; Δεν θυμόμαστε αυτή τη διδασκαλία προ τριάντα μόλις ετών. Και εάν επρόκειτο απλώς για μια θεωρητική συζήτηση, τότε θα μπορούσαμε να λογομαχήσουμε στα συνέδρια. Όμως δεν πρόκειται για μια απλή θεωρητική συζήτηση, αλλά για πρακτικές ενέργειες της Κωνσταντινουπόλεως, που συνδέονται πρωτίστως με την Ουκρανία. Η Κωνσταντινούπολη παρενέβη στο κανονικό έδαφος μιας άλλης Ορθοδόξου Εκκλησίας, πολύ περισσότερο, υιοθέτησε με την εξουσία του και υπέταξε σ᾽ αυτήν το δημιουργηθέν σε αυτό το έδαφος αυθαίρετο σχισματικό μόρφωμα. Είναι δυνατόν η Κωνσταντινούπολη, επιχειρώντας αυτές τις σκανδαλώδεις και όντως ανεξήγητες από την άποψη της ιστορικής πραγματικότητας ενέργειες, δεν αντιλαμβανόταν ότι αυτές θα οδηγούσαν σε διαίρεση;», αναρωτήθηκε ο επικεφαλής της Ρωσικής Ορθοδόξου Εκκλησίας.

Σύμφωνα με τον Αγιώτατο, η αναγνώριση νομιμότητας σε όσα έπραξε η Κωνσταντινούπολη, θα σήμαινε να «αναγνωρίσουμε τον πάπα της Ανατολής». «Εάν παραμένουμε ορθόδοξοι, αναγνωρίζουμε ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία διοικείται συνοδικά, ότι στην Ορθόδοξη Εκκλησία υπάρχει πρώτος μεταξύ ίσων και αυτός ο πρώτος έχει πολύ περιορισμένη αρμοδιότητα, η οποία δεν έχει καμία σχέση με τη διοίκηση των κατά τόπους Ορθοδόξων Εκκλησιών, αλλά είναι αμιγώς αντιπροσωπευτική, προΐσταται κατά τις ακολουθίες. Συμφωνήσαμε ακόμη να μην εκλέγεται πρόεδρος στις κοινές ορθόδοξες διασκέψεις και αυτός ήταν ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, αν και αρχικώς επιμέναμε ότι θα έπρεπε να εκλέγεται», ανέφερε ο Πατριάρχης Κύριλλος.

Στη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία «πάντοτε ακολούθησαμς την οδό δημιουργίας μιας ευνοϊκής ατμόσφαιρας για τον πανορθόδοξο διάλογο», τόνισε ο Αγιώτατος Πατριάρχης. «Γι᾽ αυτό και ήραμε τις απαιτήσεις μας να εκλέγεται ο πρόεδρος, δεχθήκαμε, ας είναι ο Κωνσταντινουπόλεως. Αλλά τούτο δεν σημαίνει ότι συμφωνήσαμε πως ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως διαθέτει ειδικά εξουσιαστικά προνόμια, διαφορετικά από εκείνα των άλλων Πατριαρχών, πολύ περισσότερο που να αφορούν όλη την Ορθοδοξία», συνόψισε ο Προκαθήμενος.