Ο Πρόεδρος του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας Μητροπολίτης Βολοκολάμσκ Ιλαρίων έφτασε στις 10 Μαρτίου 2010 στη Βίλνα με την πρόσκληση του Προέδρου του Εθνικού Κοινοβουλίου της Δημοκρατίας της Λιθουανίας κ. Ι. Ντεγκούτενε για να συμμετάσχει στους εορτασμούς με αφορμή την 20 επέτειο της ανεξαρτησίας αυτής της χώρας. Στο αεροδρόμιο της πρωτεύουσας τον Σεβασμιώτατο κ. Ιλαρίωνα υποδέχθηκαν ο Μητροπολίτης Βίλνας και Λιθουανίας κ. Χρυσόστομος και ο πρωθιερέας Βλαδίμηρος Σελγιάφκο.

Αμέσως μετά ο Μητροπολίτης Ιλαρίων μετέβη στην Ιερά Μονή Αγίας Τριάδος της Βίλνας όπου πριν 23 χρόνια εκάρη μοναχός και χειροτονήθηκε ιεροδιάκονος. Στο Καθολικό της Μονής ο κ. Ιλαρίων προσκύνησε τα ιερά λείψανα των μαρτύρων της Βίλνας Αντωνίου, Ιωάννη και Ευσταθίου καθώς ασπάστηκε και άλλα ιερά κειμήλια.

Καλωσορίζοντας τον υψηλό επισκέπτη ο Μητροπολίτης Βίλνας και Λιθουανίας Χρυσόστομος ανέφερε:
«Σεβασμιώτατε, αγαπητέ εν Κυρίω κ. Ιλαρίωνα! Δεχθείτε τον εγκάρδιο χαιρετισμό εκ μέρους όλων εμάς, που συνήλθαμε σε αυτή την Ιερά Μονή στο Καθολικό του Αγίου Πνεύματος. Εδώ άρχισε η διακονία σας, εδώ έλαβε χώρα η μοναχική κουρά και η ιερατική χειροτονία σας. Στο διάστημα αυτών των χρόνων που μεσολάβησαν έχετε ανέβει στο αρχιερατικό βαθμό και αναδειχθήκατε Μητροπολίτης της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας. Επίσης έχετε εκλεχθεί στη ψηλή και υπεύθυνη θέση του Προέδρου του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας».

Ακόμα ο Σεβασμιώτατος κ. Χρυσόστομος τόνισε την καταλυτική σημασία της επιρροής που άσκησε στο Μητροπολίτη Ιλαρίωνα το πνευματικό περιβάλλον της Ιεράς Μονής Αγίας Τριάδας της Βίλνας. Επίσης ο Ιεράρχης τόνισε ποικίλα τάλαντα με τα οποία ο Θεός προίκισε τον Σεβασμιώτατο κ. Ιλαρίωνα και με τα οποία ο τελευταίος διακονεί την Εκκλησία του Χριστού και το λαό του Θεού.

Επίσης ο Μητροπολίτης Χρυσόστομος ανέφερε χαρακτηριστικά ότι στο πρόσωπο του κ. Ιλαρίωνος το μικρό ποίμνιο της επαρχίας και της Μονής έχει τρόπο τινά ένα πνευματικό εκπρόσωπο στη Μόσχα. Για τους Ορθοδόξους της Λιθουανίας η Μόσχα είναι ένας τόπος όπου ζει και εργάζεται ο Προκαθήμενος της Εκκλησίας τους. Σύμφωνα με τον Μητροπολίτη Χρυσόστομο οι Ορθόδοξοι του τόπου αισθάνονται τις προσευχές και τις φροντίδες του Προκαθήμενο της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας.

«Αυτός ο πνευματικός δεσμός έχει μεγάλη σημασία για μας, διότι μένοντας μέσα στους αδελφούς και αδελφές οι οποίοι ανήκουν στο Ρωμαιοκαθολικό και άλλα χριστιανικά δόγματα, ωστόσο διαπιστώνουμε την εχθρικότητα με την οποία αντιμετωπίζει ο σύγχρονος κόσμος κάθε τι χριστιανικό, πνευματικό και ηθικό. Είναι πολύ σπουδαίο να έχουμε επαφή με το πλήρωμα της Εκκλησίας μας, πράγμα το οποίο μας χαροποιεί και ενθαρρύνει πνευματικά» είπε εν κατακλείδι ο Μητροπολίτης Χρυσόστομος, ευχόμενος ταυτόχρονα στον Μητροπολίτη Ιλαρίωνα κάθε επιτυχία στην υψηλή του διακονία δια πρεσβειών των μαρτύρων της Βίλνας.

Στην αντιφώνηση του ο Πρόεδρος του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας τόνισε: «Πρώτα από όλα θα ήθελα να μεταφέρω την ευλογία και το χαιρετισμό του Αγιωτάτου Πατριάρχη Μόσχας και πασών των Ρωσιών κ. Κυρίλλου, με την ευλογία του οποίου ήρθα εδώ, στη Λιθουνία. Δεν ήρθα για εκκλησιαστική επίσκεψη αλλά με την πρόσκληση του Προέδρου του Εθνικού Κοινοβουλίου της Δημοκρατίας της Λιθουανίας. Και την πρόσκληση αυτή τη δέχθηκα με χαρά διότι με προσέφερε τη δυνατότητα να επισκεφθώ εκ νέου την Ιερά εκείνη Μονή, όπου άρχισα πριν από 23 χρόνια τον μοναχικό μου βίο και την εκκλησιαστική μου διακονία…Με την Ιερά Μονή Αγίας Τριάδας της Βίλνας συνδέονται οι πολυτιμότερες αναμνήσεις για την εποχή της πνευματικής μου διαμόρφωσης».

Επίσης ο Μητροπολίτης Ιλαρίων ευχαρίστησε τον νυν ποιμενάρχη της επαρχίας Βίλνας και Λιθουανίας για την εμπιστοσύνη προς το πρόσωπο του τότε ιερομονάχου Ιλαρίωνος που εκφράσθηκε στο διορισμό στη θέση του Προϊσταμένου του Ιερού Ναού Ευαγγελισμού της Θεοτόκου στην πόλη Κάουνας την εποχή που ήταν ακόμα απλός ιερέας.

Ο Πρόεδρος του ΤΕΕΣ εξήρε τον Μητροπολίτη Χρυσόστομο για τη 20χρονη πλέον καρποφόρο διακονία του στη χώρα όπου δικαίως απολαμβάνει αγάπης και σεβασμού εκ μέρους του ποιμνίου του.

Στο τέλος της ομιλίας του ο Ιεράρχης κάλεσε όλους τους παρόντες να συνεχίσουν τη διακονία της Εκκλησίας με ζήλο και αφοσίωση και τόνισε το ιδιαίτερο βάρος του σταυρού της μαρτυρίας για την Ορθοδοξία εκείνων όσοι ζουν σε ετερόδοξο περιβάλλον, όπως οι Ορθόδοξοι της επαρχίας της Λιθουανίας. Σύμφωνα με τον Μητροπολίτη Ιλαρίωνα πρέπει να μαρτυρούμε για την Ορθοδοξία συνειδητοποιώντας το μεγαλείο και τη γνησιότητα της αλλά ταυτόχρονα να σεβόμαστε τους εκπροσώπους των άλλων ομολογιών, πείθοντας αυτούς όχι δια λόγου μόνο αλλά πρώτα από όλα δια έργου. Αυτή είναι η κλίση των κληρικών, των μοναχών αλλά και κάθε χριστιανού, διότι ο Θεός κάλεσε όλους εμάς ανεξάρτητα από τη θέση μάς στην Εκκλησία στην αποστολική διακονία.

Τέλος, αυθημερόν ο Πρόεδρος του ΤΕΕΣ επισκέφθηκε τον Ιερό Ναό του Αγίου Νικολάου της Βίλνας και προσευχήθηκε ενώπιον της εικόνας της Παναγίας Οστρομπράμσκαγια.